دفتر نی حمایت کنندۀ رسانه های آزاد افغانستان، به عنوان حامی و پشتیبان آزادی بیان و همچنان ناظر بر ارایۀ معلومات از طریق رسانه ها بر شهروندان کشور، به شکایت برخی از مخاطبان رسانه ها مواجه شد که در آن از نپرداختن رسانه ها به عمق قضایا ناراض بودند.

بنا بر شکایت برخی از این شهروندان، دفتر نی نظرسنجی در این مورد براه انداخت تا به صورت علمی و شیوه های متداول به اصل مسئله دست یابد.

نظرسنجی که از سوی دفتر نی در نخستین روز های سال ۱۳۹۶ خورشیدی راه اندازی شد، با ۲۹۰۰ دانشجوی دختر و پسر در دانشگاه های دولتی و خصوصی مصاحبۀ رو در رو صورت گرفت که ۱۵ درصد آنان را بانوان تشکیل می داد.

در این نظر سنجی از مخاطبان رسانه های افغانستان در مورد این که آنان تا چه حد معلومات کامل را از رسانه های کشور به دست می آورند، پرسیده شده بود.

۵۵ درصد پاسخ دهنده گان گفته اند که رسانه های افغانستان به عمق قضایای کشور نمی پردازند.

۱۳ درصد پاسخ دهنده گان گفته اند که رسانه های افغانستان به قضایای مهم کشور می پردازند. در حالیکه ۳۱ درصد دیگر اشتراک کننده گان این نظرسنجی گفته اند که رسانه های کشور تا حدی به عمق قضایا می پردازند، اما زمانی که سرنخ قضیه به مقامات ارشد دولتی و یا زورمندان می رسد، از ادامۀ آن خودداری می کنند.

شهروندان که گفته اند رسانه های کشور به عمق قضایا نمی پردازند به موارد ذیل اشاره کرده اند و ادعا دارند که رویداد ها و قضایای از سوی رسانه ها دنبال نگردیده است:

  1. رویداد های امنیتی و حملات انتحاری.
  • حملۀ انتحاری در بغلان که سبب کشته شدن کاظمی و همراهانش شد؛
  • در حملۀ انتحاری که انجنیر عمر والی قندوز کشته شد؛
  • در حملۀ انتحاری که جنرال داود کشته شد؛
  • در حملۀ انتحاری که خاکریزوال کشته شد؛
  • در حملات انتحاری جدا گانۀ که عبدالرحمن سید خیلی، مطلب بیگ، احمد خان سمنگانی، شاه جهان نوری، حشمت خلیل کرزی، احمد ولی کرزی ووو یکی پی دیگر جان دادند؛
  • حملۀ انتحاری که استاد برهان الدین ربانی، رئیس جمهور پیشین افغانستان جان داد؛
  • حملات انتحاری شاه شهید، حمله انتحاری بر ریاست امنیت رجال برجسته، حمله انتحاری در داخل وزارت دفاع ملی، حملۀ انتحاری در داخل فرماندهی پولیس کابل، حملۀ انتحاری در میهمان خانۀ ولایت قندهار، حملۀ انتحاری در میدان والیبال پکتیکا، حملۀ انتحاری در مظاهره کننده گان خوست، حمله انتحاری بر جنبش روشنایی در ده مزنگ، حملۀ انتحاری در شفاخانه ۴۰۰ بستر و ده ها حملات انتحاری و تخریبی دیگر؛
  • دو بار سقوط پی در پی ولایت قندوز.
  1. نتایج کمیسیون های ایجاد شدۀ پس از هر رویداد کلان امنیتی.
  • کمیسیون بررسی رویداد قندوز؛
  • کمیسیون بررسی قضیۀ انفجار شاه شهید؛
  • کمیسیون بررسی حمله بر جنبش روشنایی در ده مزنگ کابل؛
  • کمیسیون بررسی پرونده های قتل خبرنگاران و ده ها کمیسیون دیگر.
  1. قضایای کلان فساد مالی و اداری.
  • قضیۀ فساد کابل بانک؛
  • قضیۀ فساد و تقلبات گسترده در انتخابات ۹۳؛
  • قضیۀ فساد گسترده مالی در وزارت معارف و مکاتب خیالی در زمان فاروق وردک؛
  • قرارداد های کلان وزارت های دفاع و داخله و وزارت معادن و صد ها مورد دیگر

دفتر نی از مسؤلان رسانه های افغانستان تقاضا می نماید تا در نشر و پخش رویداد های افغانستان، تلاش های نهایی شان را به خرج داده و تا عمق قضایا بپردازند و در جلب رضایت مخاطبان و شهروندان کشور توجه جدی مبذول دارند.

دولت افغانستان نیز به اساس قانون اساسی و قانون دسترسی به اطلاعات مکلف است تا اطلاعات مطالبه شده را در وقت معین در اختیار خبرنگاران قرار داده و زمینۀ تحقیق و پژوهش خبرنگاران را در قضایای مختلف امنیتی، سیاسی، اقتصادی و پرونده های فساد مالی و اداری فراهم نمایند.

شهروندان افغانستان مطابق قانون اساسی کشور و قانون دسترسی به اطلاعات؛ حق دارند در مورد سرنوشت شان بدانند. هر گاه شهروندان کشور به هر دلیلی که از این حق محروم می شوند، جفای بزرگ بر حق مردم صورت می گیرد که تداوم آن برای مردم این سرزمین پذیرفتنی نیست.